Beleidsproduct 1.2 Openbare orde en veiligheid

Wat willen we bereiken?

Aanpak Ondermijning

Met de aanpak van ondermijning (het tegengaan van de verwevenheid van de criminele “onderwereld” in de gewone samenleving/ “bovenwereld”) willen we diverse vormen van (georganiseerde) misdaad, zoals drugshandel, drugsproductie, mensenhandel, vastgoedfraude en witwassen voorkomen. Negatieve gevolgen van ondermijning zoals verloedering, onveiligheidsgevoelens, economische schade (oneerlijke concurrentie) en milieuschade (door het dumpen van drugsafval) willen we voorkomen of verminderen. 

Samen met verschillende veiligheidspartners zoals het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC), het Haags Economisch Interventie Team (HEIT) en de politie in Den Haag richten we ons op de volgende thema’s: 
  • Mensenhandel en mensensmokkel; 

  • Georganiseerde drugscriminaliteit; 

  • Fraude of misbruik in de vastgoedsector; 

  • Witwassen en daaraan gerelateerde vormen van financieel-economische criminaliteit; 

  • Malafide bedrijvigheid (illegale of onbetrouwbare bedrijven); 

  • Outlaw Motorcycle gangs (Criminele motorbendes).

Voor het voorkomen van ondermijning willen we het volgende bereiken:
  • Het vergroten van bewustwording;

  • Het voorkomen van risicovolle (malafide) bedrijvigheid;

  • Het voorkomen dat jongeren crimineel worden;

  • Het voorkomen van drugsgebruik. 

  • We proberen ervoor te zorgen dat jongeren minder worden aangetrokken door criminelen. We willen voorkomen dat jongeren betrokken raken bij drugscriminaliteit.

  • We willen de invloed van criminele groepen in de gewone samenleving kleiner maken.

  • Zichtbaarheid als één overheid en het vergroten van het vertrouwen in de overheid;

  • We willen dat mensen beter begrijpen wat de gevolgen zijn van ondermijnende criminaliteit.

Wet Bibob

De gemeente Rijswijk wil niet onbewust criminele activiteiten faciliteren. Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) zorgt ervoor dat de gemeente Rijswijk haar integriteit kan beschermen. De wet Bibob is een (preventief) bestuursrechtelijk instrument waarmee we onderzoek doen naar aanvragen voor vergunningen, subsidies en zorgcontracten. Ook vastgoed- en grondtransacties worden onderzocht. Voor de uitvoering van de wet houden we ons aan de regionale Bibob-norm.

In 2027 blijven we ons richten op uitbreiding van het gebruik van Bibob-onderzoek op de zorgaanbieders. In 2027 zal de inkoop van jeugdzorg door het Servicebureau Jeugdzorg Haaglanden (SbJH) plaatsvinden. De totale contractwaarde voor de negen aangesloten Haaglanden gemeenten bedraagt 1,0 tot 1,5 miljard euro. Alle zorgaanbieders die inschrijven op deze inkoop wille we aan een Bibob-onderzoek onderwerpen. Zo houden we onbetrouwbare partijen buiten de deur.

Met de gerichte inzet van deze wet willen we, naast de integriteitsbescherming, criminele verwevenheid weren. Het dient als ook basis voor een transparante en eerlijke marktwerking. Tenslotte draagt het eraan bij dat publieke middelen en specifieke geldstromen binnen het sociaal domein en het subsidiebeleid daadwerkelijk hun maatschappelijk beoogde bestemming bereiken. 

Wijkveiligheid

We willen zogenoemde High Impact Crimes (zoals woninginbraken, overvallen, straatroven en geweldsmisdrijven), veel voorkomende criminaliteit en andere vormen van overlast in de openbare ruimte terugdringen. Daarnaast willen we de leefbaarheid en het verhogen van het veiligheidsgevoel in de wijken vergroten, onveilige plekken beter in beeld krijgen en knelpunten in de openbare ruimte sneller signaleren en aanpakken.

Aandachtslocatie stationsgebied (inclusief overige aandachtslocaties) 

We willen een schoon, heel en veilig stationsgebied, waar de toezichthouders van de gemeente, NS, HTM, ProRail, EBS en de politie zichtbaar en aanspreekbaar zijn voor inwoners en ondernemers en op één plek kunnen samenwerken.

Project Dealbreakers (initiatief RIEC)
  • Zicht krijgen op jongeren op en rond scholen die zich bezighouden met (drugs)criminaliteit.

  • Aantrekkingskracht van criminelen op jongeren verminderen.

  • Jongeren weerbaar maken tegen de verleidingen van de georganiseerde drugscriminaliteit.

  • Bewustzijn van professionals in Rijswijk vergroten met betrekking tot de gevolgen van ondermijnende criminaliteit op nieuwe jonge mensen die zich bezighouden met (drugs)criminaliteit en de professionals vragen om signalen door te geven.

Preventie met Gezag (PmG)

We willen voorkomen dat kinderen, jongeren en jongvolwassenen in de leeftijd van 8 tot en met 27 jaar in de (jeugd)criminaliteit terecht komen of daar verder in afglijden. We willen bijvoorbeeld voorkomen dat jongeren betrokken raken bij drugshandel. 

Halt 

Stichting Halt wil investeren in de sociale weerbaarheid van jongeren. Het doel is dan dat jongeren beter leren omgaan met tegenslagen, hun grenzen kunnen aangeven en negatieve beïnvloeding leren herkennen en weerstaan. Dit draagt bij aan het voorkomen van risicogedrag en bevordert een veilige leefomgeving. Halt biedt hiervoor voorlichting en individuele preventieve ondersteuning aan, zowel op scholen als in de wijk.

Aanpak cybercriminaliteit

We willen voorkomen dat inwoners en ondernemers slachtoffer worden van digitaal gepleegde strafbare feiten, ook wel cybercriminaliteit. Voorbeelden van cybercriminaliteit zijn diefstal en afpersing van burgers en bedrijven, het platleggen van websites en bedrijfsspionage. We willen dat de daders worden opgespoord en worden vervolgd voor deze vormen van criminaliteit en niet opnieuw online criminaliteit plegen (recidive).

Pandbrigade

Met de inzet van de Rijswijkse Pandbrigade (hierna: RPB) werken we aan het verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid in Rijswijk. We treden op tegen woonmisstanden en bij onrechtmatig gebruik van zowel woningen alsook panden in Rijswijk. Vanwege de hoge aantal ontvangen meldingen lag er een achterstand die moest worden opgepakt. In 2027 willen we de verbeterpunten verder doorvoeren. Het nieuwe registratiesysteem zorgt ervoor dat de meldingen beter worden geregistreerd en we ze sneller kunnen afhandelen. Middels een sortering worden prioriteiten gesteld en de belangrijkste meldingen (urgentie m.b.t. veiligheid) het eerst opgepakt. Het verhogen van de capaciteit leidt ertoe dat we de controles kunnen gaan intensiveren. In 2027 zullen we met de nieuw te werven analist en kwaliteitsmedewerker de werkzaamheden binnen pandbrigade nog verder stroomlijnen door in te zetten op data en processen.

Handhaving openbaar gebied en toezicht parkeren

In lijn met het coalitie-akkoord continueren we de ingezette lijn van een professioneel handhavings- en toezichtteam. Nieuw is het Handhavingsuitvoeringsplan 2026-2027 en de prioriteitenagenda 2026-2027. In deze prioriteitenagenda zijn de taken en rollen van de toezichthouders beschreven. Het geeft heldere en realistische prioriteiten en de goede (actieve) samenwerking met in- en externe (veiligheid)partners (o.a. de politie) weer. Gezamenlijk dragen we bij aan een veilige en leefbare leefomgeving en reageren we actief op (plaatselijke) ontwikkelingen in veiligheid- en leefbaarheidsproblemen.  We stimuleren en ondersteunen buurtpreventieteams zodat zij nog meer kunnen bijdragen aan een schone, leefbare en veilige omgeving. Deze vorm van burgerparticipatie is van grote meerwaarde. We stimuleren buurtgroepen met elkaar onderling (online) te communiceren zodat bewoners bij verdachte situaties kunnen handelen en hun meldingen delen met de gemeente en de politie. Dit draagt bij aan de sociale cohesie en aan een groter gevoel van veiligheid en een leefbare buurt.  

We pakken afvalproblematiek intensiever aan met de beschikbare extra handhavingscapaciteit. Er is aandacht en inzet op hotspots van afvaldumpingen en bijplaatsingen. We werken hierin nauw samen met het team Stadsbeheer, Openbare Ruimte (ORD) en Avalex. 

Team handhaving is de ogen en oren van de wijk en is alert op het herkennen van afwijkende signalen zoals ondermijning of jeugdoverlast. Iedere wijk kent zijn eigen problematiek. Door te werken met vaste wijkhandhavers worden afwijkende zaken snel opgemerkt. Signalen delen wij met onze samenwerkingspartners. Met de inzet van de jeugd-boa dragen we bij aan de aanpak van jeugdoverlast. Door vroegtijdige signalering en samenwerking kunnen we jongeren die dreigen ‘af te lijden’ begeleiden zodat zij niet in de (georganiseerde) criminaliteit terecht komen.

Team Inspectie Bijzondere wetten/ APV

De gemeente houdt toezicht en treedt handhavend op bij het niet naleven van wet- en regelgeving door inwoners, ondernemers en of bedrijven die in Rijswijk (bouw)opdrachten uitvoeren. Daarnaast houden we ook toezicht op de naleving van verleende vergunningen en evenementen in Rijswijk. Hierbij zoeken we actief de samenwerking met de politie op. Ook treden we handhavend op bij activiteiten waar de omgeving (veiligheid), leefbaarheid en of gezondheid van inwoners en of bezoekers in het geding is. 

Wat gaan we daarvoor doen?

Aanpak Ondermijning
  • We onderzoeken signalen van ondermijnende criminaliteit;

  • We organiseren preventieve bestuurlijke controles binnen de gemeente;

  • We organiseren controles samen met veiligheidspartners;

  • We zorgen dat inwoners en ondernemers makkelijker problemen durven te melden;

  • We werken samen met diverse partners zoals het RIEC, het HEIT, het Regionaal Samenwerkingsverband Integrale Veiligheid (RSIV), het Platform Veilig Ondernemen (PVO) en de politie;

  • We stellen adviezen op en nemen bestuurlijke maatregelen om de orde en rust weer te laten terugkeren;

  • We zorgen voor actueel beleid in relatie tot de aanpak ondermijning.

Wet Bibob
  • In het district waar Rijswijk onderdeel van uitmaakt bewaken we een Bibob norm en stellen die steeds scherper;

  • Voor de uitvoering van Bibob onderzoek door het Servicebureau Jeugdzorg Haaglanden (SbJH) worden mandaten, (inkoop)voorwaarden en de dienstverleningsovereenkomst aangepast;

  • We onderzoeken met de H9, in opdracht van het SbJH, alle inschrijvers op de zorgcontracten. Daarbij werken we samen met de regionale Toezichthouders, het RIEC en de Provincie Zuid Holland.

Wijkveiligheid
  • Samen met de partners op veiligheidsgebied (politie, woningcorporaties, Welzijn Rijswijk, jongerenwerkers, handhaving en buurtpreventieteams) beoordelen we (signalen van) misstanden; 

  • We nemen maatregelen als de veiligheid in een buurt of wijk onder druk staat. Voorbeelden van maatregelen zijn het aanpakken van overlast door jongeren, overlast veroorzaakt door inwoners met onbegrepen gedrag, en het geven van voorlichting aan de inwoners; 

  • Bij voorlichting aan inwoners stellen we centraal wat inwoners zelf aanvullend kunnen doen om geen slachtoffer te worden van bijvoorbeeld inbraken, overvallen, straatroven en (online) oplichting (cybercrime);

  • We richten een meldpunt onveilige plekken in waar inwoners en ondernemers signalen van onveilige plekken kunnen melden;

  • We analyseren de meldingen en prioriteren de meest urgente en meest voorkomende locaties, zodat we deze locaties gericht kunnen aanpakken met verbeteringen in de openbare ruimte, toezicht en voorlichting.

Aandachtslocatie stationsgebied (inclusief overige aandachtslocaties) 
  • De toezichthouders van de gemeente, NS, HTM, ProRail, EBS en de politie lopen regelmatig rond en houden toezicht op en rond het station;

  • We gaan door met het cameratoezicht op en rond het stationsgebied en willen op termijn deze mobiele camera’s vervangen door vaste camera’s;

  • Er is een Lokaal Veiligheidsarrangement voor Station Rijswijk vanuit Veiligheid, Inspectie en Handhaving met onder andere NS, ProRail, Politie, HTM en EBS. We zijn voorzitter van de (veiligheids)overleggen van de betrokken partijen. In deze overleggen maken we afspraken over de gezamenlijke inzet en acties op en rond het stationsgebied. Deze samenwerking wordt in 2027 voortgezet.

Project Dealbrekers 
  • Voor komend schooljaar (2026-2027) ligt vanuit het RIEC de nadruk op de voorbereiding van de nieuwe leerlijn, het voeren van gesprekken met scholen en de verdere inhoudelijke doorontwikkeling van het aanbod. De trainingen voor ouders, docenten en andere professionals worden gecontinueerd en worden ook onderdeel van Dealbreakers. Vanaf schooljaar 2027-2028 wordt het programma in nieuwe vorm hervat;

  • We blijven inzetten op de samenwerking tussen Rijswijkse scholen en belangrijke partners organisaties, om input op te halen voor de vernieuwde leerlijn.

Preventie met Gezag (PmG) 

Programma ter voorkoming van jeugdcriminaliteit voor Rijswijk waarbij gericht is op: 

  • Voorkomen dat kinderen en jongeren in de criminaliteit belanden. Het gaat daarbij om het tijdig herkennen van signalen, ook online, het vergroten van de weerbaarheid van jongeren en ouders en het geven van extra aandacht aan risicofactoren. Onze jongerenwerkers zijn hiervoor online actief in samenwerking met Epic Youth. Deze samenwerking krijgt vorm via factsheets en factsheetoverleggen, waarbij jeugdprofessionals op de hoogte worden gebracht van online trends en ontwikkelingen. Hiervoor zetten we extra jongerenwerkers in en organiseren we aanvullende activiteiten voor risicojongeren. De betrokken opdrachtnemers zijn Don Bosco, Welzijn Rijswijk en Epic Youth.

  • Voorkomen van recidive, oftewel herhaling van strafbaar gedrag. Daarbij gaat het om het stellen van grenzen aan ‘jonge aanwas’ en ‘doorgroeiers’ en het inzetten van een persoonsgerichte aanpak voor deze jongeren en kinderen. Om te voorkomen dat jongeren verder afglijden in de jeugdcriminaliteit, hebben we de jaar- en persoonsgerichte aanpak Jeugd ingericht. Met PMG-middelen hebben we een procesregisseur PGA aangetrokken, een werkproces opgezet en een monitorsysteem aangesteld. Binnen de Rijswijkse PGA worden jongeren, via een structurele samenwerking in een kernteam met veiligheids- en zorgorganisaties, voorzien van een plan van aanpak op maat. Deze plannen worden gezamenlijk opgesteld en uitgevoerd. Op dit moment hebben 12 jongeren in de PGA. 

  • Verbeteren van de aanpak van jeugdcriminaliteit over de grenzen van de gemeente heen. Samen met de gemeenten Den Haag en Delft onderzoeken we welke ontwikkelingen in iedere gemeente spelen en welke aanpak hier het meest effectief op kan worden ingezet. Dit doen we in samenwerking met justitiële en zorgpartners. Daarnaast intensiveren we de samenwerking met scholen in Rijswijk en omgeving. We werken nauw samen met PMG-gemeenten, zoals de gemeente Delft, het regionale Zorg- en Veiligheidshuis en de gemeente Den Haag. Door deze samenwerking worden jongeren die stadsbreed actief zijn, ingebracht bij de juiste overlegplatforms en delen we kennis over succesvolle aanpakken. De Rijswijkse PGA is mede tot stand gekomen op basis van input vanuit de regiogemeenten en het Regionaal Zorg- en Veiligheidshuis.

Halt
  • In samenspraak met Stichting Halt wordt jaarlijks een passend aanbod voor de gemeente Rijswijk samengesteld. Hierbij wordt afgestemd op het gewenste aantal interventietrajecten en de voorlichtingsthema’s die aansluiten bij de actuele behoeften van jongeren en hun (school)omgeving.

Aanpak cybercriminaliteit
  • Het geven van voorlichting over de risico’s van online fraude en cybercriminaliteit aan jongeren, senioren, ondernemers van Rijswijk en medewerkers van de gemeente Rijswijk. Het gaat hierbij om wat zij zelf kunnen doen om te voorkomen dat zij slachtoffer worden van cybercriminaliteit. Ook geven we voorlichting over waar zij terecht kunnen als zij toch slachtoffer zijn geworden van cybercriminaliteit.

Pandbrigade
  • We zetten in op het actief communiceren van de Wet goed verhuurderschap (waaronder de Wet betaalbare huur) onder de huurders.  We pakken meldingen actief op en starten handhavingstrajecten wanneer nodig. We volgen daarbij onze beleidsregel handhaving Wet goed verhuurderschap gemeente Rijswijk;

  • Bij sociaal onwenselijke (woon)situaties tijdens onze (integrale) controles, zoeken wij actief de samenwerking met het sociaal domein;

  • Het opsporen, voorkomen en bestrijden van overtredingen op het omgevingsplan bij bestaande woningen en panden zoals illegale verkamering, onderverhuur en/of splitsing en samentrekkingen;

  • Het bestrijden van hoarding en de gevolgen daarvan; 

  • Het opzetten van handhavingsinterventies met samenwerkingspartners met als doel het bestrijden van woonmisstanden en het onrechtmatig gebruiken van panden en het borgen van casussen in het netwerk (in of externe zorg- en veiligheidspartners);

  • Het aanpakken van (woon)overlast dat meestal gepaard gaat met het oneigenlijk gebruik van woningen en panden; 

  • Het aanpakken van achterstallig onderhoud;

  • De samenwerking actief opzoeken met de VRH n.a.v. brandveiligheidsmeldingen/kwesties.

Handhaving openbaar gebied en toezicht parkeren
  • Hulp verlenen aan hen die hulp behoeven;

  • Afvaldumping is een hardnekkig probleem in Rijswijk. We gaan dat stevig aanpakken en zetten extra in op afval hotspots en het bestrijden van afvaldumpingen en bijplaatsingen;

  • We pakken barbecueoverlast in de openbare ruimte aan en houden controles in de Rijswijkse parken;

  • We continueren toezicht en handhaving op het gebruik van (betaald) parkeerplekken in Rijswijk;

  • We zijn zichtbaar en spreken burgers (jong en oud) en ondernemers aan op gedrag wat in strijd is met wet- en regelgeving en treden we waar nodig handhavend op;

  • Zorgdragen, middels trainingen en opleidingen, voor de verdere ontwikkeling en professionalisering van de boa en toezichthouder parkeren met het oog op de toekomstige wijziging van het boa bestel 2028;

  • We stimuleren deelname aan buurtpreventie en online communicatiegroepen en ondersteunen de bestaande vormen;

  • We treden handhavend op bij overlast en ergernissen die de leefbaarheid en veiligheid aantasten, denk daarbij aan het bestuurlijk optreden tegen (zwerf)afval en bijplaatsingen, verkeersovertredingen, de aanpak van jongerenoverlast, loslopende honden en het tegengaan van verloedering van de openbare ruimte door het verwijderen van wrakken; 

  • Strafbare feiten op te sporen binnen de openbare ruimte ter voorbereiding op vervolging door de politie;

  • Meer inzetten op integrale acties samen met onze samenwerkingspartners.

Team Inspectie Bijzondere wetten/ APV
  • De inspecteurs bouw en woningtoezicht controleren de verleende omgevingsvergunningen, de bouw- en gebruiksregels van de bestemmingsplannen en de bouwtechnische veiligheid en brandveiligheid van bestaande bouwwerken en nieuwe bouwprojecten;

  • We zetten gericht in op de toezicht van grote bouwprojecten in Rijswijk en treden waar activiteiten worden geconstateerd, die een strijdig karakter hebben, direct handhavend op;

  • We herijken of stellen handhavingsbeleid op dat zich richt op integrale handhaving zoals die op het gebied van leefbaarheid en veiligheid;

  • We zullen gebruik gaan maken van een nieuw op te zetten handhavingsmodule binnen het bestaande CLO zaaksysteem. Hiermee werken we efficiënter, zaakgericht en effectiever;

  • De inspecteurs bijzondere wetten (APV en Horeca) continueren hun controles op de naleving van de bijzondere wetten waaronder de Alcoholwet, Winkeltijdenwet, omgevingswet,  Wet op de kansspelen, Verordening Fysieke leefomgeving en de Algemene plaatselijke verordening. 

  • Door uitbreiding van deze cluster kunnen we meer controles en de nodige hercontroles uitvoeren, dan we nu kunnen; 

  • We werken nauw samen met en treden adviserend op richting team Vergunningen.